Titeann Léibhéil Gáis Cheaptha Teasa mar gheall ar an gCúlú Eacnamaíochta

Den chéad uair tháinig laghdú sna léibhéil astuithe sna catagóirí ar fad i dtionscal agus tráchtáil, fuinneamh, iompar, talmhaíocht, tithíocht agus dramhaíl, de réir figiúirí ón Ghníomhaireacht um Chaomhnú Comhshaoil.

Ag fógairt na léibhéil gáis cheaptha teasa do 2009 i mBaile Átha Cliath le gairid, dúirt an Ghníomhaireacht um Chaomhnú Comhshaoil gur thit astuithe 5.4 milliún tonna ó léibhéal 2008 go 62.32 milliún tonna.



Ciallann sé seo nach mbeidh gá ar an Stát níos mó creidmheasanna carbóin a cheannacht chun a spriocanna gáis cheaptha teasa a bhaint amach roimh 2013. Ach thug an ghníomhaireacht foláireamh murach an cúlú eacnamaíochta go mbeadh Éireann i bhfad óna spriocanna Kyoto do 2013.

Thug siad foláireamh freisin go mbeadh ar aon bhorradh eacnamaíochta amach anseo a bheith “glasuithe” go cúramach chun fadhb mhór a sheachaint le h-astuithe sa tréimhse chuntasaíochta an Aontais Eorpaigh go 2020.

San earnáil tionsclaíochta agus tráchtála thit astuithe 20% le h-astuithe ón earnáil stroigne, go háirithe, ag titim 38%, figiúir a dúirt an Ghníomhaireacht a thaispeáin an meath sa tionscal tógála.

Chabhraigh an titim san éileamh leicteachais chomh maith le húsáid foinsí fuinnimh in-athnuaithe le titim 10.7% sna h-astuithe san earnáil fuinnimh. Tháinig laghdú thart ar 7.7% in astuithe san earnáil iompair.




Lean na h-astuithe ó thalmhaíocht ag laghdú ón mbuaic i 1998, mar gheall ar laghdú sa líon beostoic. Bhí an laghdú talmhaíochta thart ar 1.5%. San earnáil cónaithe thit astuithe 0.9%. Dúirt an Ghníomhaireacht gur léirigh sé seo laghdú éilimh do fhuinneamh ó theaghlaigh cé nach raibh an oiread sin de dhifríocht idir 2009 agus 2008 ó thaobh ainsir de.

Bhí an laghdú sna astuithe ó dhramhaíl thart ar 4.2% mar gheall ar bhearta a bhí déanta ag úinéirí líonta talún le dul i ngleic le meatán.

Agus í ag caint faoin na figiúirí, atá sealadach, dúirt an Dr. Mary Kelly, stiúrthóir ginearálta na Gníomhaireachta, go raibh méid an laghdaithe gan sárú.

Dúirt sí gur léirigh an 20% de laghdú sna h-earnálacha tionsclaíochta agus tráchtála go háirithe an tionchar a bhfuil ag an gcúlú eacnamaíochta ar tháirgeacht tionsclaíochta.

Dúirt an Dr. Ken Macken, bainisteoir cláir leis an nGníomhaireacht, gur cheannaigh an Stát creidmheasanna carbóin do 8 milliún tonna de gáis cheaptha teasa, ar chostais €73.3 milliún. Bhí sé tuartha go dteastódh creidmheasanna carbóin do thart ar 18 milliún tonna de h-astuithe carbóin. Ach dúirt sé gur chreid siad anois go raibh a dhóthain creidmheasanna ceannaithe cheana acu.

Dúirt Laura Burke, stiúrthóir na Gníomhaireachta, nár cheart go mbeadh an Stát “ag brath” ar an gcúlú eacnamaíochta le h-astuithe a choinneáil íseal.

Aimn Nua ar ár Ré Gheolaíoch?

Tá praiseach déanta ag an gcine daonna den Domhan, an dromchla créachta, na huiscí truaillithe agus fiú amháin an aeráid athruithe ar bhonn uile-dhomhanda. D’fhéadhfadh an léirscrios a bheidh ar an olldíothú is measa riamh.

Is de bharr an cumas scriosach seo gur ceart an ré gheolaíoch ina bhfuilimid ann a athainmniú mar an “Anthropocene”, sin de réir an ceimiceora a cheap an téarma agus bhfuil Duais Nobel bainte amach aige.

D’úsáid an tOllamh Paul Crutzen an téarma, a thagann ón nGréigis agus a chiallann “an duine nua”, den chéad uair ag comhdháil i 2000. Creideann sé go bhfuil sé níos feiliúnaí ná an focal oifigiúil ar ár ré gheolaíoch reatha, an Tréimhse Holaicéineach nó an Holocene (“nua iomlán”).


“Is tréimhse gheolaíoch í an Anthropocene a bhfuil níos baintí le gníomhaíochtaí daonna,” a deir Crutzen, iar-striúrthóir Inistitiúid Max Planck don Cheimic i Mainz na Gearmáine. Bhí sé ag labhairt an tseachtain seo roimh léacht an Academy Times a bheidh sé ag tabhairt i mBaile Átha Cliath, atá eagraithe ag Acadamh Ríoga na hÉireann, An Irish Times agus Invest Northern Ireland.

Déanann sé liosta de bhailiúchán tionchair ar an bpláinéad de bharr gníomhaíochtaí daonna, ina measc uirbiú agus daonra daonna atá ag fás ach freisin daonraí ainmhí, truailliú tionsclaíoch, dochar do na córais fionnuisce, úsáid fuinnimh gan smacht, cliseadh ar na hiascaigh idirnáisiúnta agus tuilleadh lena chois.

Cainteanna sa tSín ar an Athrú Aeráide

Ag na cainteanna ar an athrú aeráide sa gcathair Síneach Tianjin, tá an t-achrann céanna fós ann idir an astaíre gáis cheaptha teasa is mó ar domhan, an tSín, agus an tír is saibhre ar domhan, na Stáit Aontaithe.

Tá na mílte idirbheartaithe ó 194 tír ag casadh sa gcathair atá i dtuaisceart na Síne chun comharba ar Phrótacal Kyoto a aontú, an conradh de chuid na Náisiún Aontaithe chun dul i ngleic le téamh domhanda, a théann in éag i 2012. Is réamhtheachtaí é roimh cainteanna ag léibhéal níos airde i gCancún, Meicsiceo, ag deireadh na bliana.

Dúirt an príomh-idirbheartaí Síneach, an tír leis an geilleagar is tapúla fáis ar domhan freisin, go raibh a thír fós ag forbairt agus go raibh sé mí-réasúnach a bheidh ag súil go gcuireadh siadsan teorainn lena n-astuithe gáis ceaptha teasa nuair nach bhfuil ag éirí leis na geilleagair saibhre a n-astuithe a ghearradh.

“Tá gá le hardú sna gáis cheaptha teasa agus, caithfear a rá, go bhfuil sé seo réasúnach,” a dúirt leas-aire Xie Zhenhua. “An rud is tábhachtaí ná go gcaithfidh muid na bearta éifeachtacha a ghlacadh chun an rátá fáis a smachtú...dá mhéid airgid a thugann said, nó dá luaithe a thagann an t-airgead is ea is luaithe a bheadh muid in ann an buaic astuithe a bhaint amach,” a dúirt sé.

Rinne sé tagairt arís do phríomh-argóint na Síne, ná go raibh sé míchóir ar thíortha a bhfuil meán-olltáirgeacht intíre (GDP) bhliantúil per capita níos mó ná $40,000 (€28,700), agus a bhfuil ag teip orthu a mbuaiceanna astuithe a bhaint amach agus iad, ag an am céanna, ag gearán faoi thíortha ina bhfuil an olltáirgeacht intíre beagánín le cois $3,000.